ఉగాది వేళ ఉదయించిన హెడ్గేవార్!

భారతీయ సంస్కృతిలో ప్రతి పండుగకు ఒక ప్రత్యేకమైన ఆధ్యాత్మిక, సాంస్కృతిక, జాతీయ చైతన్య సందేశం ఉంటుంది. ఆ పండుగల్లో ఉగాది ప్రత్యేకమైనది. ఈ పర్వదినం కేవలం కాలమానం మార్పును మాత్రమే కాదు.. కొత్త ఆలోచనలకు, సంకల్పాలకు, ఆశయాలకు శ్రీకారం చుట్టే సందర్భాన్ని కూడా సూచిస్తుంది. ఉగాది రోజున రాష్ట్రీయ స్వయంసేవక్ సంఘ్ (ఆర్‌ఎస్‌ఎస్) వ్యవస్థాపకుడు డాక్టర్ కేశవ్ బలిరామ్ హెడ్గేవార్ జయంతి కూడా. ఒక వైపు భారతీయ సంస్కృతికి ప్రతీక అయిన పండుగ, మరోవైపు జాతీయ చైతన్యాన్ని మేల్కొల్పిన మహనీయుని జన్మదినం కలసి రావడం చరిత్రలో ఒక ప్రతీకాత్మక సంఘటన.

హెడ్గేవార్ కేవలం ఒక సంస్థ స్థాపకుడు మాత్రమే కాదు.. దేశభక్తి, క్రమశిక్షణ, సమాజసేవ అనే విలువలను జీవితమంతా ఆచరించిన మహోన్నత వ్యక్తి. బ్రిటిష్ పాలనలో దేశం బలహీనంగా మారుతున్న సందర్భంలో హిందూ సమాజంలో ఐక్యత, శక్తి, స్వాభిమానం అవసరమని ఆయన గాఢంగా భావించారు. ఈ ఆలోచనల ఫలితంగా 1925లో నాగపూర్‌లో ఆర్‌ఎస్‌ఎస్‌ను స్థాపించారు. చిన్న స్థాయిలో ప్రారంభమైన ఈ ఉద్యమం, తరువాత కాలంలో ప్రపంచంలోనే అతిపెద్ద స్వచ్ఛంద సేవా సంస్థగా ఎదగడం ఆయన దూరదృష్టికి నిదర్శనం.

హెడ్గేవార్ భావజాలంలో ముఖ్యమైన అంశం ‘వ్యక్తి నిర్మాణం ద్వారానే దేశ నిర్మాణం’ అనే సిద్ధాంతం. ఆయనకు రాజకీయ అధికారం ప్రధాన లక్ష్యం కాదు.. సమాజంలో క్రమశిక్షణ, నైతికత, దేశభక్తి పెంపొందించడమే ముఖ్యం. అందుకే ఆర్‌ఎస్‌ఎస్ కార్యకలాపాలు శాఖల రూపంలో వ్యక్తిత్వ వికాసం, సేవా కార్యక్రమాలు, సమాజంలో ఐక్యత పెంపొందించడం వంటి అంశాలపై కేంద్రీకృతమయ్యాయి. ఆర్‌ఎస్‌ఎస్ ఎదుగుదలను పరిశీలిస్తే అది కేవలం ఒక సంస్థగా మాత్రమే కాకుండా, ఒక సామాజిక ఉద్యమంగా మారింది. ప్రపంచవ్యాప్తంగా లక్షలాది శాఖలు, కోట్లాది స్వయంసేవకులు, అనేక సేవా కార్యక్రమాలు ఈ సంస్థ కార్యకలాపాల వైశాల్యాన్ని తెలియజేస్తాయి. విద్య, ఆరోగ్యం, గ్రామాభివృద్ధి, గిరిజన సంక్షేమం వంటి అనేక రంగాలలో ఆర్‌ఎస్‌ఎస్ ప్రేరణతో ఏర్పడిన సంస్థలు పనిచేస్తున్నాయి. ప్రకృతి విపత్తుల సమయంలో సేవా కార్యక్రమాలలో స్వయంసేవకులు ముందుండటం తరచుగా కనిపిస్తుంది. ప్రస్తుతం ఆర్‌ఎస్‌ఎస్ ప్రభావం భారత రాజకీయ, సామాజిక, సాంస్కృతిక రంగాలలో స్పష్టంగా కనిపిస్తున్నది. దేశంలో జాతీయ చైతన్యాన్ని పెంపొందించడంలో ఆర్‌ఎస్‌ఎస్ పాత్ర ప్రముఖమైనది. క్రమశిక్షణతో కూడిన స్వచ్ఛంద సేవా వ్యవస్థను నిర్మించడం ఈ సంస్థ ప్రధాన లక్షణం.

ఉగాది పండుగ సందేశం కూడా ఇదే. ఉగాది అంటే కొత్త ప్రారంభం, కొత్త సంకల్పం. ఈ రోజు పచ్చడి తినే ఆచారం వల్ల జీవితం తీపి-, చేదు అనుభవాల సమ్మేళనమని తెలియజేస్తుంది. అదే విధంగా ఒక సమాజం ఎదగడానికి కూడా సవాళ్లు, కష్టాలు, విజయాలు అన్నీ అవసరం. ఈ నేపథ్యంలో ఉగాది రోజున జన్మించిన హెడ్గేవార్ జీవితమే ఒక సందేశం. ఆయన చూపిన మార్గం క్రమశిక్షణ, సేవ, దేశభక్తి అనే మూడు విలువలపై నిలబడి ఉంది. హెడ్గేవార్ జయంతి సందర్భంగా ఆయన ఆలోచనలను స్మరించుకోవడం అంటే– కేవలం ఒక వ్యక్తిని గౌరవించడం మాత్రమే కాదు.. సమాజ నిర్మాణంలో ప్రతి వ్యక్తి పాత్ర ఎంత ముఖ్యమో గుర్తుచేసుకోవడం కూడా.

ఉగాది పర్వదినం మనకు కొత్త ఆశలు, కొత్త లక్ష్యాలను అందించే రోజు. అదే రోజు జన్మించిన హెడ్గేవార్ జ్ఞాపకం దేశ సేవకు అంకితమైన జీవితానికి ప్రేరణ. ఈ రెండు సందర్భాలు కలిసినప్పుడు అది కేవలం పండుగ లేదా జయంతి మాత్రమే కాదు– భారతీయ సంస్కృతి, జాతీయ చైతన్యం, సమాజ సేవ అనే విలువల సమన్వయంగా భావించాలి. వ్యక్తి మారితే సమాజం మారుతుంది, సమాజం మారితే దేశం బలపడుతుంది. ఈ ఉగాది సందర్భంగా హెడ్గేవార్ ఆలోచనలను స్మరించుకుంటూ సమాజ నిర్మాణంలో ప్రతి ఒక్కరూ తమవంతు పాత్ర పోషించాలని సంకల్పించుకోవడం సమయోచితం. అదే ఆయనకు నిజమైన నివాళి.

పగుడాకుల బాలస్వామి

(విశ్వహిందూ పరిషత్, తెలంగాణ)

ఈ వార్తలు కూడా చదవండి..

సిలిండర్లు బ్లాక్‌మార్కెట్‌కు తరలకుండా చర్యలు: సీఎం చంద్రబాబు

మద్యం స్కాం కేసులో మరో కీలక పరిణామం.. మరో నిందితుడిని విచారిస్తున్న సిట్

గ్రామాల్లో అంతర్జాతీయ ప్రమాణాలతో మౌలిక సదుపాయాలు: మంత్రి నారాయణ

Read Latest AP News And Telangana News And International News And Telugu News